NHR is dood, IFICI is geen vervanger voor 90% van de lezers: het echte verhaal

Joost is achtenvijftig, BV-houder uit Eindhoven, ongeveer 1,8 miljoen euro aan beleggingen via een holding. Hij zoekt een land waar zijn jaarlijkse dividend van circa €72.000 minder belast wordt dan in Nederland. Tot januari 2024 had hij een duidelijk antwoord: Portugal NHR. Sinds januari 2024 is dat antwoord weg, en in onze gesprekken hoort hij van adviseurs en in blogs dat IFICI "het nieuwe NHR" is. Wij zeggen al een jaar tegen onze klanten dat dit voor 90% van de gevallen niet klopt. (Joost is een pseudoniem, situatie samengesteld uit klantgesprekken.)

NHR (Non-Habitual Resident) bestond van 2009 tot 2024. Het was een fiscaal regime dat tien jaar lang gunstige behandeling bood aan nieuwkomers in Portugal. Per 1 januari 2024 is NHR voor nieuwe instromers gesloten, met een transitieperiode tot maart 2025 voor wie al een arbeidscontract of huurcontract van vóór 31 december 2023 had.

Wij denken dat IFICI structureel verkeerd wordt gepresenteerd in de NL-emigratie-content. IFICI staat voor Incentivo Fiscal à Investigação Científica e Inovação en is gericht op wetenschappers, ICT-specialisten, hooggekwalificeerde werknemers in goedgekeurde sectoren, en startup-medewerkers. Voor de typische NL-emigrant met passief inkomen, een buitenlandse holding of een gepensioneerd profiel is IFICI niet bedoeld en niet beschikbaar.

Dit artikel zet uit wat NHR was, wie nog grandfathering-rechten heeft, hoe IFICI werkelijk werkt, en wat overblijft voor wie geen van beide regimes kan.

NHR 2009-2024: het regime, voor wie, hoeveel mensen

NHR werd ingevoerd in 2009 om buitenlands talent en buitenlands kapitaal naar Portugal te trekken. De regeling was geldig voor tien jaar vanaf de datum van fiscale registratie.

De fiscale voordelen onder NHR:

• 20% vlak tarief op Portugees arbeidsinkomen uit een door de Portugese overheid erkende hoog-toegevoegde-waarde-activiteit
• Vrijstelling op buitenlands pensioen tot 2020, daarna 10% bronheffing
• Gedeeltelijke vrijstelling op buitenlands kapitaalinkomen via verdragsroute
• Gedeeltelijke vrijstelling op buitenlands ondernemingsinkomen mits niet uit een belastingparadijs

Tussen 2009 en 2023 instroomden in totaal naar schatting 60.000 NHR-residenten wereldwijd, waarvan circa 5.000 tot 7.000 Nederlanders. Het regime werd vooral aantrekkelijk voor twee groepen: gepensioneerden uit Noord-Europa met buitenlands pensioen, en remote-werkers/ondernemers met buitenlandse bron van inkomen.

Per 1 januari 2024 sloot Portugal NHR voor nieuwe instromers. Reden: politieke druk op de huizenmarkt-impact (Portugal kende sterk stijgende vastgoedprijzen die deels werden toegeschreven aan NHR-instromers) en publieke kritiek dat NHR vooral expats voordeel gaf zonder dat Portugal zelf veel van het regime profiteerde.

NHR-grandfathering: wie nog rechten heeft

Wie zich als NHR-resident registreerde vóór de uiterste datum, behoudt zijn rechten voor de volledige tien-jaars-termijn. De praktische cohorten:

• Wie zich registreerde in 2014 of eerder: rechten verlopen al, geen verandering door 2024-afschaffing
• Wie zich registreerde in 2015 tot 2023: behoudt rechten tot ergens tussen 2025 en 2033
• Wie een arbeidscontract of huurcontract had per 31 december 2023 plus instroom voor maart 2025: behoudt rechten tot 2034

In totaal hebben naar schatting 30.000 tot 40.000 NHR-residenten wereldwijd nog actief rechten in 2026. Voor hen verandert er niets aan het regime tot hun individuele tien-jaars-termijn afloopt. Ze kunnen Portugal blijven gebruiken zoals voor 2024.

Voor nieuwe NL-emigranten die in 2026 of later instromen, is NHR definitief niet meer beschikbaar. Wat overblijft is IFICI of de Portugese standaard-IRS.

IFICI: voor wetenschappers, ICT-specialisten, hoger management — niet pensionado's

Het IFICI-regime werd in 2024 ingevoerd als opvolger. Het werkt anders dan NHR.

De fiscale voordelen onder IFICI:

• 20% vlak tarief op kwalificerend Portugees inkomen, voor maximaal tien jaar
• Vrijstelling op buitenlands inkomen voor de duur van het regime

De voorwaarden om IFICI-status te krijgen:

• Werknemer-status in Portugal in een goedgekeurde sector (technologie, biotech, energie, manufacturing-innovatie, R&D)
• Of: onderzoeker of academicus aan een Portugese universiteit/instelling
• Of: bestuurder of werknemer van een Portugese erkende startup
• Of: bestuurder van een vennootschap met R&D-status (volgens Portugese erkenning)
• Niet eerder Portugees fiscaal-resident geweest in de afgelopen vijf jaar
• Aanvraag IFICI-registratie vóór 31 maart van het jaar volgend op aankomst in Portugal

Wie kwalificeert: een NL-werknemer die een baan aanneemt bij een Portugees biotech-bedrijf, een onderzoeker die een aanstelling krijgt aan de Universiteit van Lissabon, een bestuurder van een goedgekeurde Portugese R&D-start-up.

Wie niet kwalificeert:

• Gepensioneerden zonder Portugese arbeidsstatus
• DGA's met een Nederlandse holding die passief inkomen genereert
• ZZP'ers die voor Nederlandse klanten werken vanuit Portugal
• Vermogenden die enkel beleggen of huur ontvangen
• Remote-werknemers van niet-Portugese bedrijven

Voor Joost (DGA met Nederlandse holding, passief dividend): IFICI niet beschikbaar. Voor Lisa als ze remote-werkt vanuit Portugal voor NL-klanten: niet beschikbaar. Voor Tom en Eva als gepensioneerd echtpaar: niet beschikbaar.

Even precies: er zijn enkele specifieke profielen waarbij Nederlanders wél kwalificeren. Een ZZP'er die een Portugese vennootschap opzet en zich daarin als bestuurder/werknemer registreert, kan kwalificeren als de activiteit onder een goedgekeurde sector valt. Maar dit vraagt actieve werkstatus, geen pensioen of pure passieve inkomensstructuur. Het is een ander regime in dezelfde verpakking.

IFICI-voorwaarden: registratie, beroep, sector

De praktische stappen voor IFICI-aanvraag:

1. Verkrijg een Portugese NIF (fiscaal nummer)
2. Registreer je als fiscaal-resident in Portugal (na 183 dagen verblijf, of vroeger via centrum-van-vitale-belangen)
3. Verkrijg een arbeidscontract of bestuursrol in een gekwalificeerde Portugese vennootschap
4. Dien IFICI-aanvraag in bij de Portugese Belastingdienst (Autoridade Tributária) vóór 31 maart van het jaar na aankomst
5. Lever bewijs aan: arbeidscontract, sector-classificatie, bewijs niet-eerder-resident

Bij niet-tijdige aanvraag verspeelt men IFICI-status voor het lopende jaar definitief. De aanvraag wordt jaarlijks impliciet verlengd zolang aan de voorwaarden wordt voldaan.

In de praktijk werkt IFICI binnen een vrij smalle kring. De goedgekeurde sectoren zijn periodiek bijgewerkt door de Portugese overheid en richten zich op gebieden waar Portugal economisch een achterstand wil inhalen. Klassieke vermogensbeheer, financiële dienstverlening of holdings die louter portfolio-management doen, vallen er niet onder.

(Trouwens, de Portugese erkenning als R&D-startup is een aparte registratieprocedure die zes tot twaalf maanden kan duren. Een NL'er die naar Portugal verhuist met de bedoeling een lokale vennootschap op te zetten die later IFICI-kwalificerend is, moet rekening houden met die wachttijd voor de status definitief is.)

Wat overblijft voor wie geen NHR meer kan: Portugese standaard-IRS

Voor wie noch NHR-grandfathering noch IFICI heeft, geldt de standaard Portugese inkomstenbelasting (IRS). De IRS is progressief over zeven schijven, met tarieven die in 2026 ongeveer als volgt zijn:

Schijf (jaarlijks belastbaar inkomen)	Marginaal IRS-tarief
Tot €8.059	14,5%
€8.059 tot €12.160	21,0%
€12.160 tot €17.233	26,5%
€17.233 tot €22.306	28,5%
€22.306 tot €28.400	35,0%
€28.400 tot €41.629	37,0%
€41.629 tot €44.987	43,5%
€44.987 tot €83.696	45,0%
Boven €83.696	48,0%

Dividend uit buitenlandse vennootschappen wordt in Portugal belast tegen 28% bronheffing op het bruto-bedrag, of via de IRS-progressie naar keuze van de aangever (alleen als de progressie lager uitvalt).

Buitenlandse rente, huur en kapitaalwinst volgen vergelijkbare logica: 28% bronheffing of IRS-progressie naar keuze.

Eigen woning in Portugal valt onder de Prima Habitação-regeling, vrijgesteld van bepaalde belastingen mits het primair adres is.

Vermogensbelasting in klassieke zin kent Portugal niet. Wel is er AIMI, een onroerend-goed-toeslag-belasting die geldt voor vastgoed met een gecombineerde waarde boven €600.000 per persoon. Tarief: 0,4% tot 1,5% afhankelijk van de waardeklasse.

Joost-rekenvoorbeeld: NHR-scenario vs IFICI-scenario vs standaard

Voor Joost met €72.000 jaarlijks dividend uit zijn NL-holding, drie scenario's onder verschillende regimes.

Scenario A: NHR (zou werken als hij vóór 2024 was geëmigreerd). Dividend uit NL-bron tot 2020 vrijgesteld in Portugal, na 2020 10% bronheffing. NL-bronstaat-heffing 15% via verdrag. Met verrekening: effectief 15% in NL plus 0% in Portugal. Joost-belasting: €10.800 per jaar.

Scenario B: IFICI (waar Joost niet voor kwalificeert). Joost werkt niet in Portugal in een goedgekeurde sector. Dit scenario is voor hem niet beschikbaar. Geen rekensom mogelijk.

Scenario C: standaard IRS post-NHR (Joost's enige optie). Dividend uit NL-bron 28% Portugese bronheffing of 48% IRS-progressie. Met NL-bronstaat-heffing 15% via verdrag, Portugal verrekent. Effectief 28% in Portugal, NL-15% verrekend zodat Joost in Portugal nog 13% bijbetaalt boven NL-bronheffing. Joost-belasting totaal: 28% van €72.000 = €20.160 per jaar.

Scenario D ter vergelijking: blijven in Nederland (box 2). Joost neemt €72.000 dividend op uit zijn BV. Box 2-tarief 24,5% over eerste €68.843 plus 31% boven die schijf. Belasting: €16.415 plus €1.550 = €17.965 per jaar.

Scenario E ter vergelijking: Cyprus non-dom. Joost emigreert naar Cyprus en houdt zijn NL-holding aan. Dividend uit NL-bron: NL bronheffing 15% via verdrag, Cyprus 0% (non-dom). Effectief: €10.800 NL plus €0 CY = €10.800 per jaar.

Voor Joost is Cyprus dus circa €9.360 per jaar voordeliger dan Portugal post-NHR, en even gunstig als hypothetisch NHR. Hij koos voor Cyprus.

Stand: 2026-09. Cijfers en regelgeving wijzigen, verifieer voor je beslissingen neemt.

Voor wie Portugal nog werkt fiscaal in 2026

Portugal werkt fiscaal nog steeds voor:

• NHR-grandfathered residenten met aflopende termijn (vooral instroom 2018-2023)
• Werknemers in goedgekeurde IFICI-sectoren (biotech, ICT, R&D)
• Onderzoekers en academici met Portugese aanstelling
• Mensen die voor lifestyle naar Portugal gaan zonder fiscale verwachting (Algarve voor klimaat, Lissabon voor scale-up scene)

Portugal werkt fiscaal niet meer voor:

• Gepensioneerden zonder NHR-grandfathering
• DGA's met Nederlandse holding die passief inkomen genereert
• ZZP'ers die voor NL-klanten remote-werken vanuit Portugal
• Vermogenden die enkel beleggen

Voor de groepen waarvoor Portugal fiscaal niet meer werkt, zijn Cyprus, VAE, Italië impatriati (mits werk-status), en in mindere mate Andorra of Maltese non-dom de logische alternatieven. Het pijler-artikel zet de fiscale dimensie van emigratie compleet uit.

Heb jij Portugal serieus overwogen op basis van NHR of IFICI en zit je nu in een vergelijking met andere bestemmingen? Mail ons. Wij verzamelen scenario's om in toekomstige artikelen de echte rekensom per profiel te tonen.

---

Reken het zelf door

Wat NHR-grandfathering, IFICI en standaard-IRS voor jouw situatie betekenen, hangt af van jouw inkomenmix en bestemming. Voor die rekensom heb je je eigen cijfers nodig.

In de Mijn VermogensPlanner-app vul je je vermogen, dividendverwachting en bestemmingskeuze in. De app rekent het scenario "blijven in Nederland" naast "Portugal post-NHR" en "Cyprus non-dom" voor je uit, inclusief verdragsverrekening en lokaal regime. Stap 1 tot 3 zijn gratis.

Naar de Mijn VermogensPlanner-app →

---

Krijg een seintje bij release van het boek

Het boek Weg uit Nederland verschijnt in het najaar van 2026. Dertig landen doorgerekend, vier profielen, fiscale rugzak compleet, en het Portugal-hoofdstuk werkt NHR, IFICI en standaard-IRS uit voor de typische NL-profielen. Vroege inschrijvers krijgen:

• Bericht zodra het boek beschikbaar is
• Early-adopter-korting bij pre-order
• Geen spam, alleen mails over emigratie en het boek

Schrijf je in via het formulier op de blog-overzichtspagina →